Adviescommissie
Uit Participatiewiki
Tekst overgenomen uit: Loyens, K. & Van de Walle, S. (2006). Methoden en technieken van burgerparticipatie. Leuven: Instituut voor de overheid -- te vinden op de website van het Instituut voor de overheid (geraadpleegd op 1/4/2011).
Inhoud |
Participatieniveau = adviseren
Omschrijving
Een adviescommissie is een (semi-)permanent orgaan dat meestal samengesteld is uit leden van maatschappelijke organisaties, vertegenwoordigers van diverse overheden en experts. Binnen een bepaald domein kunnen zij advies geven over specifieke beleidskwesties en op die manier vanuit het maatschappelijk middenveld input geven aan beleidsmakers.
Sterke punten
- Door inschakeling van een adviescommissie kan men eventuele kritiek van belangengroepen minimaliseren, omdat hun vertegenwoordigers kunnen wegen op de besluitvorming. Men creëert dus vooral draagvlak bij het maatschappelijk middenveld.
- Het is een intensieve vorm van beleidsparticipatie.
- Omdat een adviescomité een (semi-)permanent orgaan is, gebeurt de participatie niet slechts ad hoc, maar op continue wijze.
Zwakke punten
- Door het permanent karakter van deze vorm van beleidsparticipatie is er een voortdurende nood aan financiële en personele middelen om het voortbestaan van de commissie te verzekeren.
- Het is mogelijk dat de bevolking de aanbevelingen niet onderschrijft. Dit risico is zeer reëel wanneer de resultaten vooral bestaan uit compromissen waarin niemand zich echt kan vinden.
- Mogelijk gebrek aan representatieve samenstelling.
Tips bij gebruik
- Dit instrument is vooral nuttig bij complexe en controversiële beleidstopics.
- Er is nood aan opvolging en adequaat management om te vermijden dat adviescommissies vooral uit zijn op het eigenbelang van de leden en minder op het algemeen belang van de burgers/medewerker die ze vertegenwoordigen.
- Stel duidelijke en strikte criteria op voor lidmaatschap (bv. wat verwacht je aan input, welke ‘bagage’ moet elk lid hebben) en communiceer duidelijk binnen welke grenzen de adviescommissie kan werken.
- Wanneer beleidsmakers afwijken van de aanbevelingen die adviescommissies geformuleerd hebben, is een duidelijke argumentatie noodzakelijk. Het formele karakter van dergelijke commissies of comités wekt immers de verwachting dat de adviezen een aanzienlijke impact zullen hebben op het beleid.
- Het is belangrijk om de brede bevolking voldoende geïnformeerd te houden om het maatschappelijk draagvlak te stimuleren.
- Streef een zo representatief mogelijke samenstelling van het adviesorgaan na.
- Wanneer de groep qua grootte beperkt blijft (max. 15 leden) is het bereiken van consensus eenvoudiger.
- Sowieso nuttig is het om ook rekening te houden met de meer generieke aandachtspunten die voor de meeste participatiemethoden gelden.
Bereik
Mogelijke leden van een adviescommissie zijn vertegenwoordigers van overheidsorganen, maatschappelijke organisaties en experts.
Kostprijs
Door het (semi-)permanent karakter van deze participatiemethode is er een voortdurende nood aan werkingsmiddelen.